بیت‌کوین (Bitcoin) چیست؟ آیا این پول قانونی است؟ و سرنوشت‌اش در سال 2017 چگونه رقم خواهد خورد؟

بیت‌کوین (Bitcoin) چیست؟ آیا این پول قانونی است؟ و سرنوشت‌اش در سال 2017 چگونه رقم خواهد خورد؟

Bitcoin نوعی واحد پول دیجیتال است که بر اساس اصول Cryptography (رمزنگاری) عمل می‌کند؛ این پول اخیراً مورد توجه مراجع قانونی قرار گرفته است، بنابراین دانستن این‌که بیت‌کوین چیست، چگونه کار می‌کند، از دید قانونی چه وضعیتی دارد و چه آینده‌ای در سال ۲۰۱۷ پیش‌رو دارد، مهم است.

F.A Hayek در کتابش با عنوان The Denationalisation of Money (غیر ملی شدن پول) در سال 1976 ایدهٔ انتشار پول خصوصی و رقابتی را مطرح کرد. با این وجود، این ایده در آن زمان بسیار دور از دسترس به نظر می‌رسید. در سال 1999، میلتون فریدمن، برنده جایزه نوبل اقتصاد در سال 1976، پیش‌بینی کرد که در آینده، اینترنت باعث خواهد شد که پول‌هایی به‌وجود بیایند که فارغ از دخالت دولت‌ها بوده و تحت نظر آن‌ها عمل نکند و این ایده کمتر از ۱۰ سال بعد محقق شد و یک فرد ژاپنی به نام ساتوشی ناکاموتو، یک روش رمزنگاری ابداع کرد و نام آن را Bitcoin (بیت‌کوین) گذاشت. روی‌هم‌رفته، رواج بیت‌کوین به سال 2008 که رکود اقتصادی باعث به لرزه در آمدن اقتصاد جهانی شد، برمی‌گردد.

بیت‌کوین چیست و چگونه کار می‌کند؟
بیت‌کوین را می‌توان به عنوان یک سیستم پول الکترونیک به‌اصطلاح Peer to Peer توصیف کرد؛ از بیت‌کوین می‌توان به‌عنوان یک سیستم پرداخت ساده برای خرید یا پرداخت قبوض و اموری از این قبیل استفاده نمود. جالب است بدانید که در برخی حوزه‌های قانونی از بیت‌کوین به‌عنوان یک دارایی، پول، کالای مجازی یا یک ضمانت برای انجام معاملات در بورس استفاده می‌شود.

اساساً بیت‌کوین پولی رمزنگاری (Cryptocurrency) شده است؛ بدین معنی که از اصول رمزنگاری برای ایجاد و انجام نقل‌و‌انتقال مالی استفاده می‌کند. پول رمزنگاری شده به‌وسیلهٔ مجامع خصوصی مدیریت شده و بی‌نیاز از نظارت دولت‌ها است. این پول به گونه‌ای طراحی شده است که واحدهای در گردش آن همیشه محدود باشد (با سرعت کنونی نشر بیت‌کوین، آخرین بیت‌کوین در سال 2140 ایجاد خواهد شد.)

پول‌های رمزنگاری شده بر روی سیستم‌های به‌اصطلاح Blockchain کار می‌کنند (Blockchain در واقع دفترکل حسابرسی بیت‌کوین است که قابلیت دسترسی عمومی دارد و طوری طراحی شده است که تمام نقل‌و‌انتقالات بیت‌کوین‌ها را ثبت می‌کند.)

تاریخچهٔ زمانی هر Blockchain به کمک رمزنگاری امن شده و هر به‌روزرسانی این دفترکل، بیت‌کوین‌های جدیدی را منتشر می‌کند. این سیستم به گونه‌ای طراحی شده است تا حساب‌های بیت‌کوینی این توانایی را داشته باشند که موجودی خود را حساب کرده و تراکنش‌های جدید قابلیت صحت‌سنجی را داشته باشند.

فروشنده و خریدار با استفاده از یک دادهٔ امنیتی که به‌اصطلاح Private Key (کلید خصوصی) نام دارد، وارد یک تراکنش می‌شوند. این کلید به وسیلهٔ صاحب حساب مبدأ برای اجازه دادن تراکنش ایجاد می‌شود و در حالت عادی کسی نمی‌تواند پس از ایجاد، آن‌را تغییر دهد.

تمامی تراکنش‌ها برای کاربران نمایش داده می‌شود و شبکه با اجرای فرایند که Mining نام دارد، آن‌ها را تأیید می‌کند. در پایان تراکنش، مبلغ مورد نظر را بین طرفین معامله ردو‌بدل شده و در Blockchain ذخیره می‌شود و به این ترتیب است که انتقال پول نهایی می‌شود.

آیا بیت‌کوین قانونی است؟
قانونی بودن یا نبودن بیت‌کوین یک مسألهٔ بحث‌برانگیز است؛ بعضی مراجع حقوقی قوانین و مقرراتی در قبال بیت‌کوین تدوین کرده‌اند و برای برخی دیگر هم، بیت‌کوین یک منطقهٔ خاکستری است. برای مثال، در ژاپن بیت‌کوین و دیگر پول‌های مجازی از نظر حقوقی پذیرفته شده و به‌عنوان یکی از روش‌های پرداخت مورد استفاده قرار می‌گیرند اما این در حالی است که بانک مرکزی چین محدودیت‌هایی در مورد معاملات بیت‌کوینی قائل شده است.

در امریکا، ایالت‌های مختلف برخوردهای متفاوتی با آن دارند؛ اخیراً یک قاضی در ایالت نیویورک، بیت‌کوین را تحت هیچ عنوان پول تلقی نکرده است. با این حال، یک قاضی در منهتن رأی به قابل استفاده بودن بیت‌کوین در معاملات تجاری داده است. ادارهٔ مالیات امریکا (IRS) در تعاریف مالیاتی خود، بیت‌کوین را یک دارایی می‌داند، نه پول! با این حال، خزانه‌داری امریکا، بیت‌کوین را یک پول مجازی غیرمتمرکز طبقه‌بندی می‌کند.

روسیه در حال وضع قوانین تازه‌ای است که در آن بیت‌کوین به رسمیت شناخته می‌شود و این در حالی است که در گذشته نسبت به آن و دیگر پول‌های رمزگذاری شده موضع‌گیری کرده بود.

در هند هم نه بانک مرکزی و نه مجمع بورس اوراق بهادار، قانونی برای بیت‌کوین تنظیم نکرده‌اند؛ این‌که کدام نهاد در هند در این مورد تنظیم مقررات را برعهده دارد، بسته به این‌که دولت عنوان پول یا دارایی را به بیت‌کوین منتصب کند، متفاوت خواهد بود.

طبق قوانین فعلی هند، دولت تنها می‌تواند پول منتشر کند با این وجود، بانک مرکزی هند این اختیار را دارد که بیت‌کوین را پول اعلام کند. علاوه بر این، پس از کاهش ارزش واحد پول هند، درخواست بیت‌کوین در این کشور افزایش یافته است. گزارش‌ها حاکی از آن است که عده‌ای در حال تبدیل دارایی‌های غیرقانونی خود به بیت‌کوین هستند. به همین دلیل دولت هند در حال تنظیم مقررات جدید در مورد بیت‌کوین است تا جلوی هرگونه سوء استفاده را بگیرد.

چه آینده‌ای در سال ۲۰۱۷ در انتظار بیت‌کوین است؟
بیت‌کوین ذاتاً بسیار کم‌ثبات است؛ با وجود غیرقابل پیش‌بینی بودن آیندهٔ بیت‌کوین، طبق گزارشی که در مجلهٔ Forbes منتشر شده، پیش‌بینی می‌شود که بازار، اقبال خوبی نسبت به پول‌های رمزگذاری شده نشان خواهد داد.

طبق آخرین بررسی‌ها، میانگین 24 ساعته نرخ مبادله‌ای هر بیت‌کوین 87/1184 دلار امریکا، میانگین هفتگی این نرخ 85/1204 دلار امریکا و میانگین ماهانهٔ آن 26/1080 دلار است که تأیید کنندهٔ متغیر بودن ارزش آن است.

کمیتهٔ مبادلات و تجارت امریکا (SEC)، در گذشته مانع از ایجاد یک پشتوانهٔ مبادلات تجاری (ETF) برای بیت‌کوین در امریکا شده بود. با این وجود، این امکان وجود دارد که برخی از دیگر کشورها اقدام به ایجاد این ETF‌ها برای استفادهٔ آسان‌تر از بیت‌کوین کنند. در حال حاضر، خرید بیت‌کوین یک روند چندمرحله‌ای است و با ایجاد یک ETF، سرمایه‌گذاران قادر به انجام این کار با استفاده از بازار بورس خواهند شد.

نتیجه‌گیری
جدای از این، استفاده از Blockchain می‌تواند تحولی در صنایع دیگر، از جمله موسیقی به‌وجود آورد. با رمزنگاری ترک‌های موسیقی در یک Blockchain کلی، می‌توان با دریافت یک هزینهٔ مشخص از کاربران، به آن‌ها اجازهٔ توزیع ترک‌ها را داده و مانع از دانلود غیرقانونی موسیقی شد.

به طور خلاصه، می‌توان گفت با وجود این‌که شاید بیت‌کوین توان جایگزینی پول رسمی کشورها را در آینده‌ای نزدیک نداشته باشد، اما عملاً پول‌های رمزنگاری شده رشد قابل‌توجهی را در آینده‌ای نه‌چندان دور تجربه خواهند کرد.

هنوز بسیاری از سرمایه‌گذاران تمایل زیادی به سرمایه‌گذاری در بیت‌کوین ندارند و این به دلیل ناپایداری و در نتیجه ریسک زیاد ناشی از آن است. با این حال، درخواست بیت‌کوین در سال‌های اخیر افزایش چشمگیری یافته است و این در حالی است که با ایجاد یک چارچوب قانونی مناسب برای بیت‌کوین، سرمایه‌گذاری در بازار بیت‌کوین در طولانی‌مدت توجیه‌پذیرتر خواهد شد.

حال نوبت به نظرات شما می‌رسد؛ اوضاع بیت‌کوین در ایران چگونه است؟ آیا تاکنون تجربهٔ خرید و فروش از طریق این پول مجازی را داشته‌اید؟ نظرات، دیدگاه‌ها و تجربیات خود در مورد بیت‌کوین را با ما و سایر کاربران سکان آکادمی به اشتراک بگذارید.

منبع