به منظور مدیریت کامل وب سرور مثل آپاچی، نیاز است تا از فرایند اجرا و همچنین مشکلات احتمالی که ممکن است برای وب اپلیکیشن ما پیش آید آگاهی داشته باشیم و این در حالی است که وب سرور آپاچی امکانات و قابلیت‌های بسیاری را در این رابطه در اختیار دولوپرهای وب قرار می‌دهد.

آشنایی با فایل Error Log

فایل Error Log وب سرور آپاچی، به منزلهٔ مهم‌ترین فایلی است که در آن مشکلات مرتبط با ریکوئست‌‌های دریافتی ثبت و ضبط می‌گردد. در واقع، در صورت مشاهدهٔ هرگونه مشکلی در نحوهٔ عملکرد وب سرور آپاچی، اولین جایی که می‌بایست به دنبال ریشهٔ مشکل گشت، همین فایل Error Log است.

در سیستم‌عامل ویندوز، پس از اجرای نرم‌افزار WAMP، روی آیکان این نرم‌افزار در نوار پایین ویندوز کلیک کرده سپس روی گزینه Apache کلیک نمایید و در نهایت روی گزینهٔ Apache error log کلیک کنید. با کلیک روی گزینهٔ Apache error log، می‌بینیم که پنجره‌ای نمایش داده می‌شود که حاوی اطلاعات و مشکلات به وجود آمده در حین اجرای وب اپلیکیشن خود روی لوکال‌هاست می‌باشد.

چنانچه از پکیج XAMPP استفاده می‌کنیم، در واقع پس از اجرای زمپ، روی دکمه‌ای تحت عنوان Logs که مرتبط با وب سرور آپاچی است کلیک کرده، سپس از پنجرهٔ مرتبط با این دکمه روی گزینهٔ (Apache (error.log کلیک می‌کنیم.

در سیستم‌عامل گنو/لینوکس توزیع اوبونتو هم برای دسترسی به این فایل، باید وارد مسیر var/log/apache2 شده و فایلی تحت عنوان error.log را باز کنیم.

برای روشن‌تر شدن این مسئله، مثالی می‌زنیم. فرض کنیم وب‌سایت دینامیک ما دارای صفحه‌ای تحت عنوان about-us.php که از صفحهٔ اصلی سایت به آن لینک داده‌ایم. این صفحه را تغییر نام داده‌ایم به about.php اما فراموش کرده‌ایم تا در لینک هم این تغییر نام را اعمال کنیم. حال زمانی که در صفحهٔ اصلی روی لینک این صفحه کلیک می‌کنیم تا به صفحهٔ «دربارهٔ ما» برویم، وب سرور آپاچی قادر به یافتن این صفحه نبوده و یک ارور ایجاد می‌شود که در فایل مربوط به Error Log ذخیره می‌گردد.

به خاطر داشته باشید

توجه داشته باشیم که مسیر فایل error.log را از طریق فایل php.ini می‌توان تنظیم کرد به طوری که در مسیری دلخواه شما، کلیهٔ لاگ‌ها ثبت شوند.

آشنایی با فایل Access Log

علاوه بر این، وب سرور آپاچی کلیهٔ درخواست‌های دریافتی و همچنین پاسخ به آنها را نیز در فایلی تحت عنوان Access Log ذخیره می‌سازد. به منظور دسترسی به این فایل در WAMP، همان‌طور که پیش از این اشاره شد، روی آیکان مرتبط با ومپ در نوار پایین ویندوز کلیک کرده سپس با کلیک روی گزینهٔ Apache، پنجرهٔ دیگری باز خواهد شد و در نهایت روی گزینهٔ Apache access log کلیک می‌کنیم. پس از کلیک روی نام این فایل، پنجره‌ای باز خواهد شد که حاوی اطلاعات مرتبط با درخواست‌های ارسالی به وب سرور و نحوهٔ پاسخ‌دهی به آنها در این فایل ذخیره شده است.

به منظور دسترسی به این فایل در پکیج XAMPP، مطابق روشی که برای دسترسی به فایل Error Log پیش گرفتیم، روی دکمهٔ Logs کلیک کرده اما این بار روی گزینهٔ (Apache (access.log کلیک می‌کنیم.

برای دستیابی به این فایل در اوبونتو، دقیقاً به همان مسیری که برای یافتن فایل error.log رفتیم رجوع کرده و در همان پوشهٔ apache2، این بار فایل access.log را باز می‌کنیم.

به طور کلی، از جمله دیگر اطلاعات قرار گرفته در این فایل، می‌توان به اطلاعات مرتبط با لوکال‌هاست، مرورگری که از آن طریق درخواست برای وب سرور ارسال شده و … اشاره کرد.

کاربرد فایل‌های Access Log و Error Log وب سرور آپاچی و نحوهٔ دستیابی به آنها