کدک­‌های اپن‌­سورس راه را برای استریم ویدیو با کیفیت­‌های بالا باز می­‌کنند

کدک­‌های اپن‌­سورس راه را برای استریم ویدیو با کیفیت­‌های بالا باز می­‌کنند

شرکت‌های توسعه‌دهنده‌ای مانند گوگل و نتفلیکس در حال ساخت الگوریتم‌های فشرده‌سازی اپن‌سورسی هستند که امکان استریم ویدیو با کیفیت‌های بالا را ممکن می‌سازد. فشرده‌سازی لازم است تا بتوان فایل‌های کم حجم‌تری داشت که بر این اساس به‌راحتی و با سرعت بیشتری بتوان آن‌ها را دانلود و ذخیره کرد که باعث امکان استریم ویدیو بشود و این درحالی‌است که دولوپر‌ها در شرکت‌هایی مانند گوگل و نتفلیکس موفقیت‌های بسیاری در ساخت و استفاده از الگوریتم‌ها و کدک‌های نسل‌‌ بعد به‌منظور استریم ویدیو کسب کرده‌اند.

در حقیقت بیش از 75 درصد ترافیک اینترنت در ۵ سال آتی مختص ویدیو‌ خواهد بود و این موضوع اهمیت کدک‌های فشرده‌سازی ویدیوی که توان بهره‌وری از هر نوعی پلتفرم‌ از اسمارت‌فون‌ها گرفته تا تلویزیون‌های هوشمند در هر منطقه و هر نوع کانکشنی که دارند را مشخص می‌کند.

در کنفرانس اخیر Streaming Media East، مت فراست (Matt Frost)، مدیر استراتژی و همکاری‌های Google Chrome Media، دربارهٔ فعالیت‌های گوگل برای ممکن ساختن آینده‌ٔ استریم اطلاعاتی ارائه کرد.

استاندارد فشرده‌سازی ویدیو H.264 که البته تحت‌عنوان AVC نیز شناخته می‌شود، برای رسانه‌ها، استریم‌های اینترنتی و ویدیوسازان در سراسر جهان نقشی کلیدی را در دههٔ گذشته ایفا کرده است. اخیراً که کیفیت‌های UltraHD و 4K به محبوبیت بیشتری دست‌ یافته‌اند، نیاز به کدک‌های پیشرفتهٔ فشرده‌سازی جدیدی احساس می‌شود که در همین راستا می‌توان به استاندارد نسل‌ بعدی H.265 که به‌عنوان HEVC نیز شناخته می‌شود اشاره کرد.

H.265 دستاوردهای قابل‌توجهی نسبت به H.264 ارائه می‌دهد که به‌عنوان مثال کاهش حجم فایل و افزایش کیفیت یکی از آن‌ها است اما به‌هرحال در استفاده از این استاندارد، مشکلی در بحث حق‌التألیف وجود دارد.

گوگل در سال 2013 بازی را با ارائهٔ VP9 -کدکی بدون حق‌ألتالیف- زیر سایهٔ پروژهٔ اپن‌سورس WebM عوض کرد؛ VP9 به‌سرعت به کار گرفته شد و  اکنون در یوتیوب به‌عنوان کدک اصلی برای همهٔ کیفیت‌ها محسوب می‌شود به‌طوری‌که فشرده‌سازی میلیون‌ها ساعت ویدیو در سال را برعهده دارد (VP9 در اندروید و همچنین مرورگرهایی مثل کروم، فایرفاکس، اپرا و اج نیز پشتیبانی می‌شود.) به نقل از فراست:

VP9 امکان 4K و تجربیات HD با نرخ تصویر بالا (High-Frame Rate) رو ایجاد می‌کنه؛ تکنولوژی‌های فعلی لازمهٔ ممکن ساختن جدید‌ترین و با کیفیت‌ترین تجربیات بر بستر کانکشن‌های Boardband قدیمی مصرف‌کنندگاند.

همان‌طور که گوگل شروع به کار بر روی نسخهٔ بعدی VP9 -یعنی VP10- می‌کند، این شرکت تصمیم دارد تا با دیگر شرکت‌هایی که کدک نسل‌ بعد اختصاصی خودشان را ساخته‌اند، مانند Dalla بنیاد موزیلا و پروژهٔ Thor شرکت سیسکو مشارکت کند.

گوگل با همکاری شرکت‌هایی مانند مایکروسافت، اینتل، نتفلیکس، آمازون و دیگر شرکت‌هایی که Alliance Of Open Media و یا به‌اختصار AOM را در سال 2015 تشکیل داده‌اند، کدک مشارکتی نسل‌ بعدی‌شان را تحت‌عنوان AOMedia Video 1 یا اختصارا AV1  ارائه کردند. درحال‌حاضر کدک AV1 تکمیل نشده است اما تا انتهای سال جاری به‌اتمام خواهد رسید. شرکتی به نام Bitmovin، از یک نسخهٔ اولیه AV1 استفاده کرده است که در NAB امسال رونمایی شده و البته برندهٔ جایزهٔ Best in Show نیز گردید.

کدک‌های اپن‌سورس برای همه کاربردی نیستند!
به‌نظر می‌رسد که پرفورمنس و استفادهٔ رایگان از کدک‌های اپن‌سورسی مثل VP9 و AV1 برای غالب شرکت‌هایی که محتوای ویدیویی تولید می‌کنند یک برگ‌برنده است اما جالب است بدانید که پذیرش این فرمت‌های جدید مایهٔ خوشحالی آن‌ها نبوده‌ است؛ درواقع، هنوز هم موانعی بر سر راه رسانه‌ها وجود دارد که بیش از آن‌که تکنولوژیکی باشند فرهنگی‌اند! برای مثال،‌ بسیاری از رسانه‌ها با استاندارد‌های آزموده شده توسط صنعت رسانه احساس راحتی بیشتری دارند که هم به قدر کافی خوب هستند و هم هزینه‌های جدیدی نمی‌تراشند.

اما سرعت نوآوری و توسعهٔ اپن‌سورس با هیچ شرکتی شوخی ندارد؛ در همکاری برای توسعهٔ کدک‌ها، فضای رو به رشدی وجود دارد که می‌توان به‌سرعت از آن‌ها استفاده کرد و منطقی هم به‌نظر می‌رسد که برای مشارکت در توسعهٔ سریع این تکنولوژی‌ها به شکلی که همه بتوانند محصولات و خدماتی بر آن اساس بسازند و ارائه کنند پیش‌قدم شد.

نت‌فلیکس با به‌کارگیری از VP9 برای محتوا‌های موبایلی، کم کیفیت و قابل‌دانلود، یکی از پیشگامان استفاده از این فناوری‌های جدید بوده است؛ نت‌فلیکس همچنین اعلام کرده است که به‌محض نهایی شدن کدک AV1، یکی از اولین استفاده‌کنندگانش در سطح سرویس‌های مختلفش خواهد بود.

اهمیت استفاده از VP9 و AV1 در این است که امکان رساندن محتوا به مصرف‌کنندگانی که در مکان‌هایی که اینترنت ضعیفی دارند فراهم می‌شود. بازار‌های نوظهور -جایی که کاربران از محدویت شدید پهنای باند رنج می‌برند و یا تجربه‌های بسیار حاشیه‌ای از یوتیوب دارند- جایی است که تعالی استفاده از VP9 را می‌توانیم شاهد باشیم. به‌عبارت دیگر، در بازار‌هایی همچون برزیل، هند و اندونزی شاهد یک دهم درصد افزایش مشاهده ویدیو با فرمت VP9 در مقایسه با H.264 خواهیم بود که این یعنی خدمت‌رسانی به میلیون‌ها کاربر جدید!

منبع